Provided by:
manpages-pl_20060617-1_all 
NAZWA
hdparm - pobierz/ustaw parametry dysku twardego
SKŁADNIA
hdparm [ opcje ] [urządzenie] ..
OPIS
hdparm daje interfejs linii poleceń do różnych ioctli dysków twardych
obsługiwanych przez podsystem sterownika ATA/IDE. Niektóre opcje mogą
działać prawidłowo tylko z najnowszymi jądrami. Aby uzyskać najlepsze
wyniki, należy skompilować hdparm z plikami naglówkowymi pochodzącymi
ze źródeł najnowszego jądra.
OPCJE
Bez opcji, zakłada się acdgkmnru.
-a Pobierz/ustaw wskaźnik odczytu z wyprzedzeniem (read-ahead)
systemu plików. Jest to używane do zwiększania wydajności w
sekwencyjnych odczytach dużych plików poprzez pobieranie
dodatkowych bloków, w nadziei, że będą potrzebne danemu zadaniu.
W obecnej wersji jądra (2.0.10) domyślnym ustawieniem tej opcji
jest 8 sektorów (4KB). Wartość ta wydaje się być dobra dla
większości zastosowań, lecz w systemach, gdzie w większości
używa się losowych repozycjowań plikowych, ustawienie mniejszej
wartości może zapewnić lepszą wydajność. Poza tym, wiele
sterowników IDE ma także wbudowane oddzielne funkcje tego typu,
które w wielu sytuacjach niwelują potrzebę odczytu z
wyprzedzeniem przez system plików.
-A Włącz/wyłącz właściwość odczytu wyprzedzającego (read-lookahead)
napędu IDE (zwykle domyślnie ON -- włączoną).
-b Pobierz/ustaw stan magistrali.
-B Ustaw właściwości Zaawansowanego Zarzaądzania Energią (APM), o
ile napęd posiada wspomaganie dla niej. Mała wartość oznacza
agresywne zarządzanie energią, a duża lepszą wydajność. Wartość
255 wyłączy zarządzanie energią na tym dysku.
-c Zapytaj/włącz obsługę 32-bitowego I/O w (E)IDE. Można użyć
numerycznego parametru włączającego/wyłączającego obsługę:
Obecnie obsługiwane wartości zawierają 0 dla wyłączenia obsługi
32-bitowego I/O, 1 dla włączenia 32-bitowej transmisji danych, 3
dla włączenia 32-bitowej transmisji danych ze specjalną
sekwencją sync wymaganą przez wiele chipsetów. Wartość 3 działa
z prawie wszystkimi 32-bitowymi chipsetami IDE, lecz naraża na
dodatkowe koszty. Zauważ, że "32-bit" odnosi się do transmisji
poprzez magistralę PCI lub VLB, ale tylko do karty interfejsu;
wszystkie napędy (E)IDE mają wciąż tylko 16-bitowe połączenie z
kartą interfejsu.
-C Sprawdź obecny stan trybu zasilania IDE. Jest on zawsze jednym z
unknown (dysk nie obsługuje tego polecenia), active/idle
(normalne działanie), standby (tryb oszczędzania energii, dysk
się zatrzymał), lub sleeping (najniższy tryb oszczędzania
energii, dysk jest całkowicie wyłączony). Za pomocą opcji -S,
-y, -Y, i -Z można manipulować trybami zasilania IDE.
-d Włącz/wyłącz flagę "using_dma" (używający DMA) dla tego napędu.
Opcja ta działa tylko z kilkoma kombinacjami napędów i
interfejsów, które obsługują DMA, i które są znane sterownikowi
IDE. Dobrym pomysłem jest również użycie odpowiedniej opcji -X
w połączeniu z -d1 aby zapewnić, że sam napęd jest
zaprogramowany odpowiedni tryb DMA, choć wiele BIOSów powinno
zrobić to za ciebie podczas uruchamiania komputera. Używanie
DMA prawie zawsze powoduje zwiększenie wydajności i
przepustowości oraz zmniejsza zużycie procesora. Lecz jest co
najmniej kilka zestawień chipsetów i dysków, dla których użycie
DMA nie zrobi większej różnicy, lub nawet spowolni dysk (na
naprawdę spapranym sprzęcie). Ale to zależy.
-D Wyłącz/włącz wbudowaną w dnapęd właściwość zarządzania
uszkodzeniami, za pomocą której jego firmware próbuje
automatycznie zarządzać uszkodzonymi sektorami, przenosząc je na
sektory "zapasowe", zarezerwowane fabrycznie do tego celu.
-E Ustaw szybkość cdrom-u. NIE jest to konieczne do normalnego
działania, gdyż napęd automatycznie sam przełącza prędkości.
Jednak jeśli chcesz się nim bawić, podaj po tej opcji wartość
szybkości, zwykle liczbę taką jak 2 lub 4.
-f Synchronizuj (sync) i wypróżniaj (flush) bufory podręczne
urządzenia przy wyjściu. Operacja ta jest również wykonywana
jako część pomiarów -t i -T.
-g Pokaż geometrię dysku (cylindry, głowice, sektory), rozmiar (w
sektorach), a także przesunięcie (w sektorach) początku
urządzenia, poczynając od początku napędu.
-h Pokaż krótką informację o użyciu (pomoc).
-i Pokaż informacje identyfikacyjne, które zostały pobrane z napędu
podczas startu, o ile są one dostępne. Jest to właściwość
nowoczesnych napędów IDE i może nie być obsługiwana przez
starsze urządzenia. Zwracane dane mogą nie być aktualne,
zależnie od czynności wykonanych po uruchomieniu systemu.
Pomimo tego, pokazywana jest zawsze bieżąca wartość trybu
operacji wielosektorowych (multiple sector mode count). Dla
dokładniejszej interpretacji informacji identyfikacyjnych,
odsyłamy do AT Attachment Interface for Disk Drives (ANSI ASC
X3T9.2 working draft, revision 4a, April 19/93).
-I Żądaj informacji identyfikacji bezpośrednio od napędu.
Informacja jest wyświetlana w nowym, rozszerzonym formacie z
większą ilością szczegółów, niż przy starszej opcji -i.
Dostępna jest także specjalna odmiana tej opcji "bez pasów
bezpieczeństwa" -Istdin, która nie może być używana z żadną inną
opcją. Dzięki niej blok identyfikacyjny dysku będzie pobrany ze
standardowego wejścia zamiast używania parametru /dev/hd*.
Format tego bloku musi być dokadnie taki sam jak w "plikach"
/proc/ide/*/hd*/identify. Ta odmiana jest przeznaczona do
użytku z "bibliotekami" informacji identyfikacyjnych dysku, oraz
z dyskami ATAPI, dla których standardowe mechanizmy mogą działać
błędnie.
-k Pobierz/ustaw flagę keep_settings_over_reset (zachowaj
ustawienia po resecie). Gdy ta flaga jest ustawiona, sterownik
będzie chronił opcje -dmu po miękkim resecie. Flaga ta
domyślnie jest wyłączona, aby uchronić napęd przed pętlami
resetowań, które mogłyby być spowodowane kommbinacjami ustawień
-dmu Opcja -k powinna więc być ustawiana tylko gdy jesteś
przekonany, że to co robisz jest dobre. Praktycznie, wszystko co
trzeba zrobić aby przetestować konfigurację (przed użyciem -k)
to sprawdzenie czy napęd daje się odczytać/zapisać i czy proces
nie generuje błędów w logach (komunikaty jądra) (w większości
systemów zajrzyj do /var/adm/messages).
-K Ustaw flagę keep_features_over_reset (zachowaj właściwości po
resecie). Jej ustawienie powoduje, że napęd odzyskuje po
miękkim resecie ustawienia dla -APSWXZ. Nie wszystkie napędy
wspierają tę właściwość.
-L Ustaw flagę blokowania drzwiczek (doorlock flag). Wartość 1
spowoduje zablokowanie drzwiczek niektórych wymiennych dysków
twardych (np. Syquest, ZIP, Jazz...). Z kolei wartość 0
spowoduje odblokowanie drzwiczek. Normalnie Linux automatycznie
zarządza mechanizmem blokowania drzwiczek, w zależności od
eksploatacji dysku (zablokowane, gdy system plików jest
zamontowany). Lecz podczas zamykania systemu może być to
uciążliwe, gdy główna partycja znajduje się na dysku wymiennym,
gdyż partycja ta pozostaje zamontowana (w trybie
tylko-do-odczytu) po zamknięciu systemu. Dzięki użyciu tej opcji
po przemontowaniu głównego systemu plików w trybie
tylko-do-odczytu możliwe jest wyjęcie kasety ze stacji po
zamknięciu systemu.
-m Pobierz/ustaw licznik sektorów dla wielosektorowego I/O w
napędzie. Ustawienie 0 wyłącza tę właściwość. Tryb ten (inaczej
znany jako IDE Block Mode) jest właściwością większości
nowoczesnych dysków twardych IDE, zezwalającą na transfer wielu
sektorów na przerwanie I/O, w przeciwieństwie do tradycyjnego
jednego sektora. Gdy włączona jest ta właściwość, zazwyczaj
obciążenie I/O przez system zmniejsza się o 30-50%. W wielu
systemach powoduje to także zwiększenie przepływu danych o 5% do
50%. Mimo to, niektóre napędy (najbardziej zauważalnie seria WD
Caviar), wydają się działać wolniej w tym trybie. Różnie to
jednak bywa. Większość napędów wspiera minimalny zestaw
ustawień obejmujący 2, 4, 8 i 16 (sektorów). Dla niektórych
dysków możliwe są także większe wartości. Ustawienie 16 lub 32
wydaje się optymalnym dla wielu systemów. Western Digital
zaleca niższe ustawienia od 4 do 8 na wielu z ich dysków, a to z
powodu małych (32KB) buforów w napędach i niezoptymalizowanych
algorytmów buforowania. Opcja -i może służyć do znajdywania
maksymalnej wspieranej wartości zainstalowanego napędu (szukaj
MaxMultSect na wyjściu). Niektóre napędy twierdzą, że wspierają
ten tryb, lecz tracą dane przy niektórych ustawieniach. W
rzadkich wypadkach, takie błędy mogą spowodować poważne
uszkodzenie systemu plików.
-M Pobierz/ustaw wartość Automatycznego Zarządzania Głośnością
(Automatic Acoustic Management - AAM). Większość nowych dysków
ma możliwość zwolnienia obrotów głowicy aby zredukować poziom
hałasu. Wartości mogą być z przedziału od 0 do 254. 128 jest
najcichszym (a zatem najwolniejszym) ustawieniem, a 254
najszybszym (i najgłośniejszym). Niektóre dyski mają tylko dwa
poziomy (cichy / szybki), a inne mogą przyjmować wszystkie
wartości od 128 do 254. TA OPCJA JEST EKSPERYMANTALNA I NIEZBYT
DOBRZE PRZETESTOWANA. UŻYWASZ JEJ NA WŁASNE RYZYKO.
-n Pobierz lub ustaw flagę "ignore write errors" (ignoruj błędy
zapisu) w sterowniku. NIE baw się tym bez uprzedniego zapoznania
się z kodem źródłowym sterownika.
-p Próba przeprogramowania chipsetu interfejsu IDE na określony
tryb PIO, lub próba automatycznego dostosowania się do
"najlepszego" trybu PIO wspieranego przez napęd. Właściwość ta
jest wspierana w jądrze tylko dla kilku "znanych" chipsetów.
Niektóre chipsety IDE nie są w stanie zmienić trybu PIO dla
pojedynczego napędu; wówczas opcja ta może spowodować ustawienie
trybu PIO dla obydwu napędów. Wiele chipsetów IDE wspiera albo
mniej, albo więcej niż standardowe 6 (od 0 do 5) trybów PIO,
więc dokładne ustawienie szybkości, które właściwie jest
zaimplementowane, będzie różnić się zależnie od wyrafinowania
chipsetu/sterownika. Uywaj z wielk ostronoci! Właściwość
ta nie chroni przed nierozwagą, a niepomyślne działanie może
spowodować powane uszkodzenie systemu plikw!
-P Ustaw maksymalny licznik sektorów dla wewnętrznych mechanizmów
preodczytu napędu. Nie wszystkie napędy wspierają tę właściwość.
-q Obsłuż następną opcję cicho, nie wydając komunikatów na wyjście.
Jest to przydatne do zmniejszenia zamieszania na ekranie w
wypadku uruchamiania z /etc/rc.c/rc.local. Nie można stosować
do opcji -i, -v, -t, oraz -T.
-Q Ustaw głębokość tagowanej kolejki (tagged queue) (1 lub
większą), lub wyłącz kolejkowanie (0). Działa to tylko z
nowszymi jądrami serii 2.5.xx (lub późniejszych serii) i tylko z
niektórymi, aktualnie wspierającymi tę funkcję sterownikami.
-r Pobierz/ustaw flagę read-only (tylko do odczytu) urządzenia. Gdy
jest ustawiona, operacje zapisu nie są na tym urządzeniu
dozwolone.
-R Zarejestruj interfejs IDE. Niebezpieczne. Zobacz opis opcji -U
aby zdobyć więcej informacji.
-S Ustaw timeout standby dla napędu. Wartość ta jest używana przez
napęd w celu uzyskania informacji o tym, jak długo oczekiwać
(bez aktywności dyskowych) przed wyłączeniem silnika w celach
oszczędności mocy. W takich warunkach, dysk może potrzebować do
30 sekund aby odpowiedzieć na nagłe odwołanie, choć większość
napędów robi to znacznie szybciej. Wartość 0 oznacza wyłączenie
tej właściwości. Wartości od 1 do 240 określają wielokrotności 5
sekund, czyli dają timeouty od 5 sekund do 20 minut. Wartości od
241 do 251 okreslają 1 do 11 jednostek po 30 minut dla timeoutów
od 30 minut do 5.5 godzin. Wartość 252 oznacza timeout 21 minut,
253 ustawia timeout zdefiniowany przez dostawcę, a 255 jest
interpretowane jako 21 minut plus 15 sekund.
-T Dokonuj pomiarów czasu odczytów z cache dla celów porównawczych
i testów wydajnościowych. Aby uzyskać miarodajne wyniki,
operacja ta powinna być powtarzana 2-3 razy na nieaktywnym pod
innymi względami systemie (bez innych aktywnych procesów) z
przynajmniej kilkoma megabajtami wolnej pamięci. Wyświetlana
jest szybkość odczytu bezpośrednio z linuksowych buforów cache,
bez dostępu do dysku. Wartość ta jest wskaźnikiem przepływu
danych między procesorem, cache i pamięcią systemu. Jeśli
podano również opcję -t, to wynik zgłaszany przez operację -t
zostanie zmodyfikowany o czynnik korygujący oparty na wyniku -T.
-t Dokonuj pomiarów czasu odczytów z urządzenia dla celów
porównawczych i testów wydajnościowych. Aby uzyskać miarodajne
wyniki, operacja ta powinna być powtarzana 2-3 razy na
nieaktywnym pod innymi względami systemie (bez innych aktywnych
procesów) z przynajmniej kilkoma megabajtami wolnej pamięci.
Wyświetlana jest szybkość odczytu poprzez bufory cache z dysku,
bez wcześniejszego cache'owania danych. Wartość ta jest miarą
szybkości, z jaką napęd jest w stanie obsługiwać liniowe odczyty
danych pod Linuksem bez obciążenia związanego z systemem plików.
Aby zapewnić dokładne pomiary, cache jest opróżniany za pomocą
ioctl BLKFLSBUF. Jeśli podano również opcję -T, to wynik
zgłaszany przez operację -t zostanie zmodyfikowany o czynnik
korygujący oparty na wyniku -T.
-u Pobierz/ustaw flagę interrupt-unmask napędu. Ustawienie 1
zezwala sterownikowi na niemaskowanie innych przerwań podczas
przetwarzania przerwania dyskowego, co w znaczącym stopniu
zmniejsza czas reakcji na Linuksa na polecenia użytkownika i
eliminuje błędy "serial port overrun". Używając tej opcji nleży
zachować ostrożność: niektóre kombinacje napędu/kontrolera nie
radzą sobie dobrze z tą właściwością, co może spowodować poważne
uszkodzenie systemu plików. Praktycznie, interfejsy CMD-640B i
RZ1000 (E)IDE mogą być niestabilne (z powodu usterek
sprzętowych) gdy opcja ta jest używana z wersjami jądra
wcześniejszymi niż 2.0.13. Wyłączenie właściwości IDE prefetch
tych interfejsów (zwykle ustawienie BIOS/CMOS) daje bezpieczne
rozwiązanie tego problemu dla wcześniejszych jąder.
-U Wyrejestruj interfejs IDE. Niebezpieczne. Do użycia wraz z
opcją -R. Dedykowane dla sprzętu skonstruowanego specjalnie do
wymiany "na gorąco" (hot-swapping, bardzo rzadki!). Używaj
świadomie z zachowaniem szczególnej ostrożności gdyż może to
łatwo zawiesić lub uszkodzić twój system. Źródłowa dystrybucja
hdparm zawiera katalog 'contrib' z kilkoma skryptami
wspomagającymi wymianę "na gorąco" na UltraBay z ThinkPad 600E.
Używaj na własne ryzyko.
-v Wypisz wszystkie ustawienia, poza -i (tak jak -acdgkmnru dla
IDE, -gr dla SCSI lub -adgr dla XT). Jest to też domyślne
zachowanie, kiedy nie poda się żadnych opcji.
-w Zresetuj urządzenie (NIEBEZPIECZNE). NIE używaj tej opcji. Jest
ona tylko do użytku w nieoczekiwanych sytuacjach, gdy dla
przywrócenia dysku do stanu używalności i tak może być konieczne
przeładowanie systemu.
-W Włącz/wyłącz właściwość cache'owania zapisu w napędach IDE
(domyślny stan jest nieokreślony i zależny od
modelu/producenta).
-x Przestaw urządzenie do wymiany "na gorąco" (hotswap)
(NIEBEZBIECZNE).
-X Ustaw tryb transferu IDE dla nowszych napędów (E)IDE/ATA. Jest
to zazwyczaj używane łącznie z -d1 gdy włacza się DMA do/z
napędu na wspieranym chipsecie interfejsu, przy czym -X mdma2
służy do wyboru trybu transferów multiword DMA mode2 a -X sdma1
do wyboru prostego trybu mode1 transferów DMA. Na systemach,
które wspierają UltraDMA użycie -X udma2 służy do ustawiania
trybu transferów UltraDMA mode2 (będziesz musiał przygotować
wcześniej chipset do użycia UltraDMA). Poza tym, użycie tej
opcji jest rzadko potrzebne gdyż większość/wszystkie nowoczesne
napędy IDE domyślnie ustawiają się w najszybszym ze swoich
trybów PIO przy włączaniu. Manipulowanie tym może być bezcelowe
i ryzykowne. Na dyskach, które wspierają alternatywne tryby
transferu, -X może służyć do przełączania tylko trybu napędu.
Przed zmianą trybu transferu, interfejs IDE powinien być
ustawiony za pomocą zworek lub zaprogramowany (zobacz opcję -p)
do nowego trybu, aby zapobiec utracie i/lub zniszczeniu danych.
Uywaj tego ze szczegln uwag! Dla trybów transferu PIO
(Programmed Input/Output), używanych przez Linuksa, wartość ta
jest zwyczajnie oczekiwanym numerem trybu PIO plus 8. Dlatego
wartość 09 ustawia tryb PIO mode1, 10 PIO mode2, a 11 wybiera
PIO mode3. Ustawienie 00 odtwarza "domyślny" tryb PIO dysku, a
01 wyłącza IORDY. Dla UltraDMA wartością jest oczekiwany numer
trybu UltraDMA plus 64.
-y Zmuś napęd IDE do natychmiastowego przejścia w tryb mniejszego
zużycia energii: standby. To najczęściej powoduje zwolnienie
pracy dysku. aktualny tryb może być sprawdzony dzięki opcji -C.
-Y Zmuś napęd IDE do natychmiastowego przejścia w tryb
najmniejszego zyżycia energii: sleep. To kompletnie wyłącza
napęd. Aby napęd był dostępny ponownie potrzebny jest twardy lub
miękki reset (sterownik IDE Linuksa automatycznie wykona reset
gdy będzie potrzebny). Aktualny tryb może być sprawdzony dzięki
opcji -C.
-z Zmuś jądro do ponownego odczytu tablicy partycji podanych
urządzeń.
-Z Wyłącz automatyczne funkcje oszczędzania energii w niektórych
napędach Seagate (modelach ST3xx?), aby uchronić je od
wyłączania się w nieoczekiwanych momentach.
BŁĘDY
Jak zauważono powyżej, opcje -m sectcount i -u 1 powinny być używane z
ostrożnością, najlepiej na systemie plików tylko dla odczytu. Większość
napędów pracuje z tymi właściwościami dobrze, lecz zdarzają się
wyjątki. System plików może wtedy ulec zniszczeniu. Pamiętaj o backupie
przed takimi eksperymentami!
Niektóre opcje (np. -r dla SCSI) mogą nie działać ze starszymi jądrami,
w których potrzebne ioctl()'e nie były wspierane.
Chociaż to narzędzie jest skierowane przede wszystkim do użytku z
napędami dysków twardych (E)IDE, to część opcji jest również prawidłowa
(i dozwolona) w użyciu z dyskami twardymi SCSI oraz z dyskami MFT/RLL z
interfejsem XT.
AUTOR
hdparm został napisany przez Marka Lorda <mlord@pobox.com>, głównego
twórcę i opiekuna sterownika (E)IDE dla Linuxa.
Kod wyłączający automatyczne oszczędzanie energii w Seagate został
napisany przez Tomiego Leppikangasa <tomilepp@paju.oulu.fi>.
ZOBACZ TAKŻE
AT Attachment Interface for Disk Drives, ANSI ASC X3T9.2 working draft,
revision 4a, April 19, 1993.
AT Attachment Interface with Extensions (ATA-2), ANSI ASC X3T9.2
working draft, revision 2f, July 26, 1994.
AT Attachment with Packet Interface - 5 (ATA/ATAPI-5), T13-1321D
working draft, revision 3, February 29, 2000.
AT Attachment with Packet Interface - 6 (ATA/ATAPI-6), T13-1410D
working draft, revision 3b, February 26, 2002.
Western Digital Enhanced IDE Implementation Guide, by Western Digital
Corporation, revision 5.0, November 10, 1993.
Enhanced Disk Drive Specification, by Phoenix Technologies Ltd.,
version 1.0, January 25, 1994.