Provided by: manpages-pl_20060617-3_all bug

NAZWA

       perl - Praktyczny jzyk ekstrakcji i raportowania

SK/LADNIA

       perl [ -sTuU ] [ -hv ] [ -V[:zmienna_conf] ]
           [ -cw ] [ -d[:debugger] ] [ -D[numer/lista] ]
           [ -pna ] [ -Fwzorzec ] [ -l[octal] ] [ -0[liczba_'osemkowa] ]
           [ -Ikatalog ] [ -m[-]modu/l ] [ -M[-]'modu/l...' ]
           [ -P ] [ -S ] [ -x[katalog] ]
           [ -i[rozszerzenie] ]
       [ -e 'polecenie' ] [ -- ] [ plik_z_programem ] [ argument ]...

       Jeli jeste nowicjuszem Perla, powiniene zacz od perlintro(1),
       zawierajcego ogolne informacje dla pocztkujcych i dostarczajcego
       informacji mogcych pomoc ci nawigowa po reszcie szczegolowej
       dokumentacji Perla.

       Dla ulatwienia dostpu, podrcznik Perla zostal podzielony na kilka
       sekcji:

       Przegld

           perl(1)                Przegld moliwoci Perla  (ta sekcja)
           perlintro(1)           Wstp do Perl dla pocztkujcych
           perltoc(1)             Spis treci dokumentacji

       Przewodniki

           perlreftut(1)          Szybkie wprowadzenie do referencji
           perldsc(1)             Wstp do struktur danych
           perllol(1)             Struktury danych Perla: listy list

           perlrequick(1)         Szybkie wprowadzenie do wyrae regularnych
           perlretut(1)           Podrcznik wyrae regularnych

           perlboot(1)            Podrcznik OO Perla dla pocztkujcych
           perltoot(1)            Podrcznik OO Perla, cz 1
           perltooc(1)            Podrcznik OO Perla, cz 2
           perlbot(1)             Sztuczki OO wraz z przykladami

           perlstyle(1)           Przewodnik po stylu Perla

           perltrap(1)            Pulapki dla nieuwanych
           perldebtut(1)          Przewodnik debuggowania Perla

           perlfaq(1)             Czsto zadawane pytania
             perlfaq1(1)          Ogolne pytania dotyczce Perla
             perlfaq2(1)          Uzyskiwanie Perla i nauka
             perlfaq3(1)          Narzdzie programistyczne
             perlfaq4(1)          Manipulowanie danymi
             perlfaq5(1)          Pliki i formaty
             perlfaq6(1)          Wyraenia regularne
             perlfaq7(1)          Sprawy zwizane z jzykiem
             perlfaq8(1)          Oddzialywanie z systemem
             perlfaq9(1)          Sie

       Reference Manual

           perlsyn(1)             Skladnia
           perldata(1)            Struktury danych
           perlop(1)              Operatory Perla i priorytety
           perlsub(1)             Podprocedury
           perlfunc(1)            Wbudowane funkcje
             perlopentut(1)       Podrcznik funkcji open()
             perlpacktut(1)       Podrcznik funkcji pack() i unpack()
           perlpod(1)             Czysta stara dokumentacja
           perlpodspec(1)         Format czystej starej dokumentacji
           perlrun(1)             Wywolywanie Perla i opcje
           perldiag(1)            Komunikaty diagnostyczne
           perllexwarn(1)         Ostrzeenia Perla i ich kontrola
           perldebug(1)           Debugowanie
           perlvar(1)             Predefiniowane zmienne
           perlre(1)              Wyraenia regularne, reszta opowieci
           perlref(1)             Referencje, reszta opowieci
           perlform(1)            Formaty
           perlobj(1)             Obiekty Perla
           perltie(1)             Obiekty ukryte za prostymi zmiennymi
             perldbmfilter(1)     Filtry DBM

           perlipc(1)             Komunikacja midzyprocesowa
           perlfork(1)            Informacje o funkcji fork()
           perlnumber(1)          Semantyka liczb w Perlu

           perlthrtut(1)          Podrcznik wtkow Perla
             perlothrtut(1)          Stary podrcznik wtkow Perla

           perlport(1)            Podrcznik przenaszalnoci Perla
           perllocale(1)          Wsparcie dla ustawie narodowych
           perluniintro(1)        Wprowadzenie do Unikodu w Perlu
           perlunicode(1)         Wsparcie dla Unikodu w Perlu
           perlebcdic(1)          Uywanie Perla na platformach EBCDIC

           perlsec(1)             Bezpieczestwo

           perlmod(1)             Moduly Perla: jak dzialaj
           perlmodlib(1)          Moduly Perla: jak pisa i uywa
           perlmodstyle(1)        Moduly Perla: jak pisa ze stylem
           perlmodinstall(1)      Moduly Perla: jak zainstalowa z archiwum CPAN
           perlnewmod(1)          Moduly Perla: przygotowanie nowego modulu do dystrybucji

           perlutil(1)            Narzdzie uytkowe znajdujce si w dystrybucji Perla

           perlcompile(1)         Wstp do zestawu do kompilowania Perla

           perlfilter(1)          Filtry rodel Perla

       Funkcje wewntrze i interfejs jzyka C

           perlembed(1)           Jak zalczy Perl do aplikacji C lub C++
           perldebguts(1)         Wskazowki dotyczce debuggowania Perla
           perlxstut(1)           Podrcznik XS
           perlxs(1)              API interfejsu XS
           perlclib(1)            Funkcje wewntrzne zastpujce standardowe funkcje biblioteki C
           perlguts(1)            Wewntrzne funkcje dla tych, ktorzy robi rozszerzenia
           perlcall(1)            Konwencje wolania z C

           perlapi(1)             Lista funkcji API (wygenerowana automatycznie)
           perlintern(1)          Wewntrzne funkcje Perla (wygenerowane automatycznie)
           perliol(1)             API w C implementacji wejcia/wyjcia w Perlu przy uyciu warstw (layers)
           perlapio(1)            Abstrakcyjny, wewntrzny interfejs Perla dla wejcia/wyjcia

           perlhack(1)            Przewodnik hakerow Perla

       R'onorodne

           perlbook(1)            Informacje o ksikach
           perltodo(1)            Rzeczy do zrobienia w nowszych wersjach Perla

           perlhist(1)            Historia Perla
           perldelta(1)           Zmiany od ostatniej wersji
           perl572delta(1)        Zmiany w wersji 5.7.2 Perla
           perl571delta(1)        Zmiany w wersji 5.7.1 Perla
           perl570delta(1)        Zmiany w wersji 5.7.0 Perla
           perl561delta(1)        Zmiany w wersji 5.6.1 Perla
           perl56delta(1)         Zmiany w wersji 5.6 Perla
           perl5005delta(1)       Zmiany w wersji 5.005 Perla
           perl5004delta(1)       Zmiany w wersji 5.004 Perla

       Specyficzne dla jzyka

           perlcn(1)              Perl dla Chiczykow (uproszczony chiski, w EUC-CN)
           perljp(1)              Perl dla Japoczykow (w EUC-JP)
           perlko(1)              Perl dla Koreaczykow (w EUC-KR)
           perltw(1)              Perl for Chiczykow (tradycyjny chiski, w Big5)

       Specyficzne dla systemu

           perlaix(1)             Uwagi do systemu AIX
           perlamiga(1)           Uwagi do systemu AmigaOS
           perlapollo(1)          Uwagi do systemu Apollo DomainOS
           perlbeos(1)            Uwagi do systemu BeOS
           perlbs2000(1)          Uwagi do systemu POSIX-BC BS2000
           perlce(1)              Uwagi do systemu WinCE
           perlcygwin(1)          Uwagi do systemu Cygwin
           perldgux(1)            Uwagi do systemu DG/UX
           perldos(1)             Uwagi do systemu DOS
           perlepoc(1)            Uwagi do systemu EPOC
           perlfreebsd(1)         Uwagi do systemu FreeBSD
           perlhpux(1)            Uwagi do systemu HP-UX
           perlhurd(1)            Uwagi do systemu Hurd
           perlirix(1)            Uwagi do systemu Irix
           perlmachten(1)         Uwagi do systemu Power MachTen
           perlmacos(1)           Uwagi do systemu Mac OS (Classic)
           perlmint(1)            Uwagi do systemu MiNT
           perlmpeix(1)           Uwagi do systemu MPE/iX
           perlnetware(1)         Uwagi do systemu NetWare
           perlos2(1)             Uwagi do systemu OS/2
           perlos390(1)           Uwagi do systemu OS/390
           perlplan9(1)           Uwagi do systemu Plan 9
           perlqnx(1)             Uwagi do systemu QNX
           perlsolaris(1)         Uwagi do systemu Solaris
           perltru64(1)           Uwagi do systemu Tru64
           perluts(1)             Uwagi do systemu UTS
           perlvmesa(1)           Uwagi do systemu VM/ESA
           perlvms(1)             Uwagi do systemu VMS
           perlvos(1)             Uwagi do systemu Stratus VOS
           perlwin32(1)           Uwagi do systemu Windows

       Na systemach Debiana, naley zainstalowa pakiet perl-doc, ktory
        zawiera wikszo standardowej dokumentacji Perla oraz program
       perldoc(1).

       Dostpna jest szczegolowa dokumentacja modulow perla zarowno tych
       rozprowadzanych z Perlem, jak i tych, ktore s dostarczane przez
       dostawcow zewntrznych.

       Powiniene by w stanie  oglda dokumentacj Perla swoim programem man(1)
       lub perldoc(1).

       Jeeli z twoim programem w Perlu dzieje si co dziwnego i nie wiesz,
       gdzie szuka pomocy, sprobuj najpierw uy opcji -w, ktora bardzo czsto
       potrafi pokaza, gdzie dokladnie ley problem.

OPIS

       Perl jest jzykiem interpretowanym, optymalizowanym do skanowania
       dowolnych plikow tekstowych, wycigania z nich informacji i drukowania
       raportow opartych na tych danych. Jest te dobrym jzykiem dla wielu zada
       zarzdzania systemem. Jzyk mial w zaloeniach by raczej praktyczny
       (latwy, efektywny, kompletny) ni pikny (maly, elegancki, minimalny).

       Perl (wg autora) lczy najlepsze wlaciwoci jzykow C, sed, awk i sh, wic
       osoby zaznajomione z tymi jzykami nie powinny mie z nim problemow.
       (Historycy jzykow zauwa take pozostaloci csh, Pascala, a nawet
       BASICa-PLUS).  Skladnia wyrae odpowiada do blisko skladni C. W
       przeciwiestwie do wikszoci narzdzi uniksowych, Perl nie ogranicza
       arbitralnie rozmiaru twoich danych--jeli masz woln pami, Perl moe wessa
       caly plik jako pojedynczy lacuch znakowy. Rekurencja jest
       nieograniczonej glbokoci. Tabele uywane przez tablice asocjacyjne (tzw.
       "hasze") rosn tak, by zachowa maksymaln wydajno.  Perl uywa
       wyrafinowanych metod porownywania wzorcow do bardzo szybkiego
       przeszukania duej iloci danych. Mimo e jest optymalizowany do zada
       tekstowych, moe take zajmowa si danymi binarnymi i tworzy pliki dbm
       wygldajce jak tablice asocjacyjne.  Suidowane skrypty Perla s
       bezpieczniejsze ni programy w C, dziki mechanizmowi ledzenia
       przeplywajcych danych, ktory eliminuje wiele glupich dziur w
       bezpieczestwie.

       Jeli masz problem, ktory normalnie wymagalby uycia seda lub awka, lub
       sh, lecz przewysza ich wlaciwoci lub musi dziala szybciej i nie chcesz
       pisa takiej blahostki w C, to Perl jest przypuszczalnie tym, czego
       szukasz. Jest te wiele translatorow, umoliwiajcych konwertowanie
       skryptow seda i awka na skrypty Perla.

       Ale czekaj, jest wicej...

       Wersja 5 Perla jest wlaciwie napisana od nowa i daje nastpujce rzeczy:

       o   modularyzacja i powtorne uywanie kodu z pomoc niezliczonych modulow

           Opisane w perlmod(1), perlmodlib(1) i perlmodinstall(1).

       o   zakorzenienie i rozszerzalno

           Opisane w perlembed(1), perlxstut(1), perlxs(1), perlcall(1),
           perlguts(1) i xsubpp(1).

       o   pozwala zdefiniowa wlanie magiczne zmienne (wlczajc w to
           wielokrotne rownolegle implementacje DBM)

           Opisane w perltie(1) i AnyDBM_File(3perl).

       o   podprogramy mog by teraz nadpisywane, ladowane automatycznie i mog
           mie prototypy

           Opisane w perlsub(1).

       o   dowolnie zagniedone struktury danych i funkcje anonimowe

           Opisane w perlreftut(1), perlref(1), perldsc(1) i perllol(1).

       o   programowanie orientowane obiektowo

           Opisane w perlobj(1), perlboot(1), perltoot(1), perltooc(1) i
           perlbot(1).

       o   wkompilowywanie w kod C lub bajtkod Perla

           Opisane w B(3perl) i B::Bytecode(3perl).

       o   wsparcie dla wtkow

           Opisane w perlthrtut(1) i Thread(3perl).

       o   wsparcie dla internacjonalizacji, ustawie jzykowych i Unikodu

           Opisane w perllocale(1) i utf8(3perl).

       o   zasig skladniowy

           Opisane w perlsub(1).

       o   ulepszenie wyrae regularnych

           Opisane w perlre(1) z dodatkowymi przykladami w perlop(1).

       o   ulepszony debugger i interaktywne rodowisko Perla ze wsparciem dla
           zintegrowanego edytora

           Opisane w perldebtut(1), perldebug(1) i perldebguts(1).

       o   biblioteka zgodna z POSIX 1003.1

           Opisane w POSIX.

       OK, to ju wystarczajco duo.

DOSTPNO

       Perl jest dostpny dla wikszoci systemow operacyjnych, wlczajc w to
       wszystkie systemy uniksopodobne.  Lista znajduje si w rozdziale
       "Wspierane platformy" w  perlport(1).

RODOWISKO

       Patrz perlrun(1).

AUTOR

       Larry Wall <larry@wall.org>, z pomoc multum innych osob.

       Jeeli Twoje sukcesy w Perlu i referencje moglyby pomoc innym, ktorzy by
       chcieli uy Perla w swoich programach, lub jeeli po prostu chcesz wyrazi
       swoj wdziczno Larry'emu i tworcom Perla, prosimy pisa do
       perl-thanks@perl.org .

PLIKI

        "@INC"                 lokalizacje bibliotek Perla

ZOBACZ TAKE

        a2(1)     translator awk na perl
        s2p(1)    translator seda na perl

        http://www.perl.com/       strona domowa Perla
        http://www.cpan.org/       archiwum CPAN
        http://www.perl.org/       Perl Mongers (grupy uytkownikow Perla)

DIAGNOSTYKA

       Pragma "use warnings" (i przelcznik -w) daje urocz diagnostyk.

       Zobacz stron perldiag(1) dla szczegolow o diagnostyce Perla.  Pragma
       "use diagnostics" powoduje, e zazwyczaj zwizle ostrzeenia i bldy Perla
       s wywietalne wlanie w tej dluszej formie.

       Bldy kompilacji daj numer linii z bldem oraz wskazanie kolejnego tokenu
       lub typu tokenu, ktory mial by badany. (W wypadku skryptu przekazanego
       Perlowi przez przelcznik -e, kade -e jest traktowane jako pojedyncza
       linia).

       Skrypty setuidowane maj dodatkowe warunki, mogce dawa bldy w rodzaju
       "Insecure dependency".  Zobacz stron perlsec(1).

       Wspomnielimy ju, e powiniene koniecznie rozway uycie przelcznika -w?

B/LDY

       Przelcznik -w nie jest obowizujcy.

       Perl polega na tym, jak twoja maszyna definiuje rone operacje, takie
       jak rzutowanie typow, atof()(3) i sprintf(3). To ostatnie moe nawet
       spowodowa coredump kiedy otrzyma nonsensowne wartoci wejciowe.

       Jeli twoje stdio wymaga seeka lub eof midzy odczytami i zapisami w
       danym strumieniu, to tak te jest w Perlu. (Nie dotyczy to sysread() i
       syswrite()).

       Podczas gdy aden z wbudowanych typow danych nie ma ostatecznego limitu
       rozmiaru (poza rozmiarem pamici), istnieje wci kilka innych ogranicze:
       dany identyfikator nie moe by dluszy ni 251 znakow.  Numery linii
       wywietlane w komunikatach diagnostycznych s wewntrznie przechowywane
       jako liczby calkowite "short integers", dlatego maksymalna warto jak
       mog przyj wynosi 65535 (wyszy numer spowoduje ponowne liczenia od
       zera).

       Raporty o bldach moesz przesyla poczt do perlbug@perl.com (upewnij si,
       e zalczyle pelne dane o konfiguracji jako wyjcie programu myconfig,
       zalczanego w drzewie rodlowym Perla, lub z "perl -V")).  Jeli udalo ci
       si skompilowa perla, skrypt perlbug(1) z katalogu utils/ moe zosta
       wykorzystany do pomocy w wyslaniu raportu bldu.

       Perl wlaciwie jest skrotem od Pathologically Eclectic Rubbish Lister
       (Patologicznie Eklektyczny Roztrzsacz mieci), ale nie mow nikomu, e tak
       powiedzialem.

UWAGI

       Mottem Perla jest "Istnieje wicej ni jeden sposob by to zrobi.".
       Odgadnicie, ile pozostalo jest wiczeniem dla czytelnika.

       Trzy glowne cnoty programisty to Lenistwo, Niecierpliwo i Pycha.
       Sprawd w "ksice z wielbldem" dlaczego (L.Wall, T.Christiansen,
       R.L.Schwartz - Programmming Perl, O'Reilly & Associates, 1996;
       wyd.polskie 1999).

INFORMACJE O T/LUMACZENIU

       Powysze tlumaczenie pochodzi z nieistniejcego ju Projektu Tlumaczenia
       Manuali i moe nie by aktualne. W razie zauwaenia ronic midzy powyszym
       opisem a rzeczywistym zachowaniem opisywanego programu lub funkcji,
       prosimy o zapoznanie si z oryginaln (angielsk) wersj strony podrcznika.