Provided by: manpages-tr_1.0.5.1-2_all bug

ISIM

       crontab - cron'u yoneten tablolar

A,CIKLAMA

       Bir  crontab  dosyasinda,  cron(8) surecinin hangi zamanda hangi komutu
       calistiracagini  belirten  aciklamalar  bulunur.  Her  kullanici  kendi
       crontab   dosyasina   sahip  olabilir.  Bu  kullanicilara  ait  crontab
       dosyalarindaki zamanlanmis komutlar, crontab  dosyasinin  sahibi  hangi
       kullanici  ise onun adi altinda calistirilir.  Uucp ve  News genellikle
       kendi crontab dosyalarina sahiptirler, bu  sayede  bir  cron  komutunun
       parcasi olarak su(1) komutunu calistirma ihtiyaci ortadan kalkmis olur.

       Bos  satirlar,  sekmeler ve ara bosluklar yok sayilirlar. `#' karakteri
       ile  baslayan  satirlar  yorum   satirlaridir.   Dosyanin   isletilmesi
       sirasinda sistem tarafindan onemsenmezler. Unutmayin ki, cron komutlari
       ve yorumlar ayni satirda olamazlar. Bir yorum satirinin devaminda,  bir
       cron komutu yer aliyorsa, sistem burasini da yorum olarak kabul eder ve
       isleme sokmaz.    Ayni sekilde; yorumlar da, ortam  degiskeni  ayarlari
       biciminde, ayni satirda yer alamazlar.

       Gecerli  bir  crontab  satiri,  ya  ortam  degiskenidir, ya da bir cron
       komutudur. Bir ortam degiskeni su sekilde olur:

              isim = deger

       Esit isaretinin yanindaki bosluklar  secime  baglidir.  Deger  icindeki
       sonraki  bosluklar,  isme  atanan  degerin  bir  parcasi  olarak  kabul
       edileceklerdir. Deger dizgesi, onde veya  arkada  yer  alan  bosluklari
       korumak  icin,   cift  ya da tek tirnak icinde olabilir. Buradaki temel
       nokta  cift  tirnak  ile  baslarsaniz  cift   tirnak   ile   bitirmeniz
       gerektigidir.  Ayni  sekilde  tek tirnak ile baslarsaniz tek tirnak ile
       bitirmelisiniz.

       Pek cok ortam degiskeni, cron(8) sureci  tarafindan  duzenlenir.  SHELL
       degiskeni,  /bin/sh'i  isaret eder. LOGNAME ve HOME, crontab dosyasinin
       sahibinin /etc/passwd dosyasindaki degerlerine gore  ayarlanir.    HOME
       ve  SHELL  ortam  degiskenleri,  crontab  icindeki  ayrica belirtilerek
       onemsenmeyebilir ama LOGNAME onemsenir.

       UYARI:  BSD  sistemlerde,   LOGNAME   degiskeni   bazen   USER   olarak
       adlandirilabilir. Bu tur sistemlerde, USER degiskeni de ayarlanmalidir.

       LOGNAME,  HOME  ve  SHELL'e ek olarak; cron(8), bu crontab dosyasindaki
       komutlarin calismasi sonucu e-posta gondermeyi gerektirecek  bir  durum
       ortaya  cikmissa,  MAILTO degiskenini de arar. Sayet MAILTO  tanimli ve
       icerigi bos degil ise, posta burada belirtilen kullaniciya  gonderilir.
       Sayet  MAILTO belirtilmis ama icerigi bos ise, (MAILTO="" gibi) e-posta
       gonderilmez. Diger durumlarda, e-posta, crontab dosyasinin sahibi  olan
       kullaniciya  gonderilir.   Bu  secenek, cron'u yuklerken postaci olarak
       /usr/lib/sendmail   yerine  /bin/mail   kullanmaya   karar   verdiginiz
       durumlarda oldukca faydali olur --  /bin/mail sahte isme izin vermez ve
       UUCP genellikle onun e-postalarini okumaz.

       Bir cron komutunun yapisi  V7  standarti  ile  oldukca  uyumludur.  Her
       satir,  sonunda  bir  komut  olan,   bes  adet  zaman  ve tarih alanina
       sahiptir. Sayet bu bir sistem crontab  dosyasi  ise  kullanici  adi  da
       belirtilir.  Komutlar  cron(8)  tarafindan isletilir. Burada belirtilen
       bir komutun isletilmesi icin: dakika, saat ve ay bolumunun gercek zaman
       ile  ayni  olmasi  ve  haftanin gunu ya da ayin gunu bolumununden en az
       birisinin gercek zaman ile ayni olmasi gerekir (aciklama icin asagidaki
       NOT'a  bakiniz).   Burada  unutulmamasi gereken bir nokta vardir: kayip
       saatler  diye  adlandirabilecegimiz  zaman  (yaz   saati,   kis   saati
       uygulamalarinda  gecislerde  yasanan  saat  kaybi gibi) icin ayarlanmis
       gorevler asla calismayacaktir. Benzer sekilde, bir seferden daha  fazla
       yasanan  saatler  icin  ayarlanmis gorevlerde iki kez calistirilacaktir
       (yaz saati kis saati degisimlerinde saatin geriye alinip, iki kere ayni
       saat diliminin yasanmasi).

       cron(8), her dakika basi cron girislerini gozden gecirir.

       Zaman ve tarih alanlari:

       Alan adi            izin verilen degerler
       --------            ---------------------
       minute                 0-59  (dakika)
       hour                   0-23  (saat)
       day of month           1-31  (ayin gunu)
       month                  1-12  (veya ay isimleri)
       day of week            0-7   (Pazar gunu icin 0, 7; isim kullanilabilir.)

       Yildiz  (*)  ile  isaretlenmis  bir  alan bastan sona (=hepsi) anlamina
       gelir.

       Sayi araliklari belirtilebilir. Araliklar, `-' isareti ile ayrilmis iki
       sayidan  olusur.  Belirtilen bir araliga baslangic ve bitis sayilari da
       dahildir.  Ornegin; 8-11 saat araligi: 8,9,10 ve 11 saatlerini kapsar.

       Listeler kullanilabilir. Liste; virgul ile ayrilmis sayilar  dizesidir.
       Ornegin: ``1,2,5,9'' ve ``0-4,8-12''.

       Adim degerleri araliklarla birlikte kullanilabilir. Bir araliktan sonra
       `/<sayi>' seklinde ifade  edilir.  Buradaki  sayi  adimlama  degeridir.
       Ornegin;      "0-23/2"      saat      ifadesi,      V7     standartinda
       "0,2,4,6,8,10,12,14,16,18,20,22" degerlerini ifade etmektedir. Adimlama
       bir yildizdan `*'sonra da yapilabilir. "*/2" nin anlami; her iki saatte
       bir demektir.

       "month" ve "day of week" alan adlari icin  isimler  de  kullanilabilir.
       Buyuk/kucuk  harf  ayrimi  olmaksizin  ingilizce  ismin  ilk uc harfini
       kullanabilirsiniz. Isim araliklari ve isim listelerini kullanamazsiniz.

       6. alan (satirin geri kalani  kismi)  calistirilacak  komutu  belirtir.
       Satirsonu  karakterine  veya "%" isaretine kadar olan kisim, /bin/sh ya
       da  crontab'in  SHELL  ortam  degiskenince   tanimlanmis   olan   kabuk
       tarafindan   calistirilir.   Yuzde   isareti   `%',   `\'  isareti  ile
       oncelenmedikce, satirsonu karakteri  haline  donusur  ve  ilk  `%'  den
       sonraki tum bilgi, standart girdiye komut olarak gonderilir.

       Not  - komutun calistirilacagi gun iki alandan ayarlanabilir: ayin gunu
       ve haftanin gunu. Her iki alanda belirli bir gun ile  sinirliysa  (yani
       `*'  degilse,  yani  belirtilmis  bir  gun  varsa), gercek zaman bu iki
       degerden biri ile eslesince, komut calistirilir. Ornegin; ``30 4 1,15 *
       5''   dizgesi  bir komutu her ayin 1. ve 15. gunleri saat 4:30'da, arti
       her Cuma calistirilir.

"ORNEK CRON DOSYASI

       # komutlari calistirmak icin /bin/sh kullanilsin,
       # /etc/passwd'de belirtilen onemsizdir
       SHELL=/bin/sh
       # kimin crontab'i oldugunu bosver, butun ciktilari `paul'e postala
       MAILTO=paul
       #
       # hergun gece yarisindan sonra bes dakika calistir
       5 0 * * *       $HOME/bin/daily.job >> $HOME/tmp/out 2>&1
       # her ayin ilk gunu saat 14:15 de calistir -- ciktilar paul'e postalansin
       15 14 1 * *     $HOME/bin/monthly
       # hafta ici (Pazartesi-Cuma) hergun saat 22:00'da calistir ve Joe'yu kizdir
       0 22 * * 1-5   mail -s "Saat 22:00" joe%Joe,%%Cocuklarin nerede?%
       23 0-23/2 * * * echo "her gun 00:23, 02:23, 04:23 de calisir"
       5 4 * * sun     echo "her Pazar 4:05'de calisir"

ILGILI DOSYALAR

       /etc/crontab    Sistem crontab dosyasi

ILGILI BELGELER

       cron(8), crontab(1).

ILAVELER

       Haftanin gunlerini belirtirken; hem 0. gun, hem de 7. gun Pazar  olarak
       kabul edilecektir. BSD ve ATT bu konuda anlasamamislar gibi gorunuyor.

       Listeler  ve  araliklar  ayni alan icinde birlikte olamazlar. "1-3,7-9"
       dizgesi ATT veya BSD cron'u tarafindan reddedilecektir. cron komutu, bu
       dizge yerine "1-3" veya "7,8,9" seklinde tanimlamalari kabul edecektir.

       Araliklar   adimlama   icerebilir.   "1-9/2"  ,  "1,3,5,7,9"  ile  ayni
       anlamdadir.

       Ay ve haftanin gunleri isim olarak belirtilebilir.

       Ortam degiskenleri crontab icinden ayarlanabilir. BSD  veya ATT'de  alt
       sureclere aktarilan ortam, /etc/rc icindekilerden birisidir.

       Komut ciktisi; crontab'in sahibine postalanabilir (BSD bunu beceremez),
       crontab'in sahibinden baskasina postalanabilir  (SysV  bunu  beceremez)
       veya  bu  ozellik kapatilabilir ve kimseye posta gonderilmez (SysV bunu
       da yapamaz).

YAZAN

       Paul Vixie <paul (at) vix.com> tarafindan yazilmistir.

,CEVIREN

       Yalcin Kolukisa <yalcink01 (at) yahoo.com>, Kasim 2003