Provided by: wipe_0.22-1_i386 bug

ISIM

       wipe  -  dosyalarin  manyetik  ortamdan guvenli bir sekilde silinmesini
       saglar

"OZET

       wipe [-f][-c][-r][-q][-i] <filespec>

UYARI

       Bu turkce elkitabi sayfasi ingilizce olanindan daha eskidir ve programa
       son eklenen bir kac secenege deginmemektedir.

A,CIKLAMA

       Manyetik  ortamdan  silindigi  dusunulen  bilgilerin geri alinmasi cogu
       kisinin  sandigindan  daha  kolaydir.  Bir  dosyanin  data  bloklarinin
       uzerine  baska  bilgiler  yazilmis olsa bile, Manyetik Guc Mikroskopisi
       adi verilen ve asgari  kaynaklara  sahip  olan  herhangi  bir  dusmanin
       erisiminde  olan  bir  teknik, disk'e yazilmis son iki veya uc katmanin
       kolayca  elde  edilmesini  saglamaktadir.   Wipe  yokedilecek  dosyanin
       uzerine  tekrar  tekrar  ozel  bit  oruntuleri  yazar; sistemin fsync()
       cagrisini  ve  open()'in  O_SYNC  parametresini   kullanarak   manyetik
       medya'ya  bu oruntulerin aktarilmasini saglar. Olagan konumda, 8'i esit
       dagilimli rasgele bit oruntuleri olmak uzere toplam 34  oruntu  dosyaya
       ustuste      yazilir.      Bu      oruntuler,      Peter     Gutmann'in
       (pgut001@cs.auckland.ac.nz) "Bilginin  Manyetik  ve  Katihal  Bellekten
       Guvenli  Olarak  Silinmesi"  adli  yazisinda  onerilmistir. Cok daha az
       guvenli olmakla beraber, rasgele oruntulerle sadece 4 gecis yapan hizli
       bir konum da kullanilabilir.

KOMUT SATIRI SE,CENEKLERI

       -f (onay sorusunu etkisizle,stir)
            Bu   secenek  belirtilmedigi  takdirde  wipe  silinecek  dosya  ve
            dizinlerin  sayilarini  belirtip  onay  istiyecektir.    Bu   onay
            sorusuna "yes" veya "no" cevabi vermeniz gerekiyor.

       -r (altdizinlere gir)
            Tum  altdizinleriyle beraber dizinlerin silinmesine olanak saglar.
            Simgesel baglar takip edilmez.

       -c (gerekirse dosya izin bitlerini degi,stir)
            Bu secenek, eger silinecek bir dosyanin  (dizinin)  yazma  (yazma,
            okuma   veya   calistirma)   izin   bitleri  kapali  ise  izinleri
            degistirmek icin chmod () sistem cagrisini kullanilmasini saglar.

       -i (ayrintili bilgi konumu)
            Bu konum  stdout'a  ayrintili  bilgi  yazilmasini  saglar.  Olagan
            konumda butun iletiler stderr'e yazilir.

       -s (sessiz ,cali,sma konumu)
            Bu  konumda hata iletileri ile baslangictaki onay sorusu disindaki
            butun iletileri kaldirir.

       -q (hizli silme konumu)
            Bu konumda wipe her dosya ustunde sadece 4  gecis  yapacaktir.  Bu
            gecislerde rasgele bilgi yazacaktir.

       -a (hata durumda i,slemi iptal et)
            Program  kurtarilamaz  bir  hata  durumunda  EXIT_FAILURE  koduyla
            cikacaktir.

       -R <rasgele bilgi aygiti VEYA rasgele tohum komutu>

            Bir tane parametre gerektiren bu secenekle farkli bir  /dev/random
            aygiti veya olagan ciktisi MD5 oz cikarma algoritmasiyla kiyilacak
            bir  komut  belirtebilirsiniz.  Bu  parametrenin  tam  anlami   -S
            secenegi ile belli edilir.

       -S (rasgele tohumlama y"ontemi)

            Bu  secenek  tek harflik bir parametre alir; bu harf rasgele bilgi
            aygiti/rasgele tohum komutunu parametresinin nasil kullanilacagini
            belirler.  Olagan  rasgele  bilgi  aygiti  /dev/random'dur, farkli
            degerleri -R secenegi ile belirtilebilir.

       Mumkun olan tek harflik secenekler sunlardir:
       r    Rasgele bilgi aygiti/rasgele tohum komutu  parametresini  okunacak
            olagan  bir  dosya  veya  karakter aygiti olarak muamele gormesini
            saglar.  Bu /dev/random aygitlari ve FIFO  (ilk  giren  ilk  cikar
            kuyruklari) veya UNIX socket'ler icin uygun secimdir.
       c    Sozkonusu  parametrenin  bir  komut  olarak  calistirilmasi  icin.
            Gerekli tohumlar komutun ciktisinin  MD5  ile  kiyilmasindan  elde
            edilecektir.   Daha   ayrintili  bilgi  icin  WIPE_SEEDPIPE  cevre
            degiskenine bakiniz.
       p    Daha uygun hic bir rasgele bilgi kaynagi  yoksa  daha  az  guvenli
            olan  bu  secenegi  belirtiniz:  wipe  gerekli  tohumlarini  cevre
            degiskenlerini,  tarihi  ve   zamani,   program   numarasini   vs.
            kullanarak elde edecektir.

       -M (l|a|r|p) (s"ozde rasgele sayi "uretici algoritmasi)

       Rasgele  gecislerde  dosyalarin  uzerine  rasgele  rasgele bilgi katari
       belirteceginiz harfle asagidaki algoritmalarla uretilecektir:
       l    sisteminize gore C kutuphanesinin random() veya rand() ureticisini
            kullanir. Cogu sistemde rand() dogrusal eslesik ve dolayisiyla son
            derece zayif bir ureticidir.  rand() ile random() arasindaki secim
            derlemede   HAVE_RANDOM  tanimlamasi  ile  belirlenir  (Makefile'a
            bakiniz).
       a    Arcfour katar sifresini SRSU olarak kullanir. Arcfour taninmis RC4
            sifresiyle  uyumludur:  bu  ayni  anahtar  ile tamamen ayni katari
            uretecegi anlamina gelir...
       r    yeni cikan RC6 algoritmasini SRSU olarak kullanir; RC6 128 bit'lik
            tohumla  anahtarlandiktan  sonra, rasgele bilgi katari sifirlardan
            olusan bir blogun ustuste  sifrelenmesinden  elde  edilir.   Dogal
            olarak  20  donguluk  RC6  C  kutuphanesinin  random()'undan  daha
            yavastir; derleme zamaninda WEAK_RC6 tanimini yaparsaniz 20 yerine
            4  dongu  kullanilir.  Dikkat! Patent sorunlarindan dolayi, RC6'yi
            kullanabilmeniz icin Makefile'i okuyup, orda  belirtilen  kosullar
            uygun ise wipe'i ENABLE_RC6 ile derlemeniz gerekir.

            Her durumda SRSU rasgele bilgi aygitinin ciktisiyla tohumlanir (-R
            ve -S seceneklerine bakiniz).

       -v (s"ur"um)
            Surum bilgisini gosterir ve cikar.

       -h (yardim)
            Bununla kisa bir yardim bilgisi gosterir.

"ORNEKLER

       wipe -rcf /home/berke/plaintext/*

       wipe -q /dev/hda3

       wipe -rfi >wipe.log /var/log/auth.*

HATALAR/SINIRLAMALAR

       Wipe'in sabit diskler ve disketler uzerine etkili olmasi gerekir; ancak
       bazi  sabit disklerin cep bellekleri manyetik ortama gerekli yazimlarin
       yapilmasini  engelliyebilir.   Wipe'i  NFS  uzerinden   kullanmak   pek
       mantikli degildir. CFS altinda ise (Cryptographic File System - Sifreli
       Kutuk Sistemi) wipe'in pek  bir  yarari  olmaz;  gercek  dosya  sistemi
       altindaki   ilgili   sifreli   dosyalar   uzerinde   wipe'in   dogrudan
       kullanilmasi cok daha yararli olacaktir.

       Dikkat edilmesi gereken bir nokta  ise  dosyalarin  adlari,  yaratilis,
       degisim ve erisim tarihleri ile boyutlari ile ilgili bilgileri silen ve
       dosya sisteminin  inceliklerinden  bagimsiz  olup  kullanici  konumunda
       calisabilecek  bir silme programi yapmak imkansiz. Bu ancak, cekirdegin
       dosyalarin guvenli  olarak  silinmesini  saglayan  cagrilar  sunmasiyla
       gerceklesebilir.   Bu   durumda  masumane  dosya  isimleri  kullanmaniz
       onerilir.

PROGRAMI YAZAN

       Wipe  isimli  komutcuk  Berke  Durak   (berke@ouvaton.org)   tarafindan
       yazilmistir  ve GNU Genel Kamu Lisansi kosullari altinda sunulmaktadir.
       Wipe Peter Gutmann'in bir yazisindaki bilgilere dayanmaktadir.

DOSYALAR

       /dev/urandom  libc'nin  random()  adli  toplanir  geribeslemeli   sozde
       rasgele sayi ureticisini tohumlamak icin kullaniliyor. Yazilan her 1024
       sekizli icin /dev/urandom'dan 32 bitlik bir tohum alinir.

G"ONDERMELER

       open(2), fsync(2), sync(8), bdflush(2), update(8), random(3)